.jpg?width=500 "Kant")
FELSEFE HABERLERİÇağdaş filozoflar · fikirler · kitaplar
Etiket
92 haber
Karl Popper 1994'te, John Searle 2025'te bugün öldü; Hildegard von Bingen 1179'da. Aynı gün 1787'de Philadelphia'da ABD Anayasası imzalandı. David Kaplan ve Greg Bahnsen'in doğum günleri. Ve bugün açılan toplantılar: Nashville, Indiana'da eğitim felsefesi; Pittsburgh'un çevrimiçi tıp felsefesi yuvarlak masası.
Karl Popper
Bugün doğan Pomponazzi, aklın ruhun ölümlü olduğunu gösterdiğini yazdı ve kitabı Venedik'te yakıldı; bugün doğan J. J. C. Smart zihnin beyinden başka bir şey olmadığını savundu; bugün doğan Susan Hurley zihnin kafatasının dışına taştığını. Bugün ölen Yamazaki Ansai Konfüçyüs'le Şinto'yu, Buonarroti devrimle eşitliği birleştirdi. Ortak soru: Zihin nerede biter?
Reichenbach'ın asistanı, bilim felsefecisi, mantıkçı, çevirmen ve 147'liklerden biri. Büyük kitaplar bırakmadı; dergilerde yazdı, kavramları temizledi, öğrencilerine düşünmeyi öğretti. Hızır'ın asıl mirası kitaplarından büyük: Türkiye'de bilim felsefesini bir entelektüel kültür hâline getirme çabası — ve 'önce kavramı temizle, sonra tartış' ilkesi.
Nusret Hızır
Bugün doğan Moritz Lazarus 'halk psikolojisi'ni kurdu ve antisemitizme karşı durdu; bugün ölen Rudolf Eucken, Nobel'i kazanan tek 'yaşam filozofu'ydu; bugün ölen Saul Kripke ise adlarla nesneler arasındaki bağı yeniden kurdu. Üçünün ortak sorusu: Bir şeyin adı ile kendisi arasındaki mesafede ne durur?
Saul Kripke
Gökalp'i yalnızca "Türkçülüğün fikir babası" diye okumak, onun asıl entelektüel projesini küçültüyor. Durkheim'ı Osmanlı'nın çöküşüne uyarlayan, hars ile medeniyeti ayıran, 'Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak' üçlüsünü uzlaştırmaya çalışan bir toplum kuramcısı — ve her millet tanımının ürettiği 'biz olmayan kim?' sorusunun karanlık tarafı.
Ziya Gökalp
Bugün doğan Allan Bloom eğitimin amacının bilgi aktarmak değil ruhu dönüştürmek olduğunu savundu; bugün doğan Humberto Maturana canlının kendini üreten bir örgütlenme olduğunu söyledi; bugün doğan Agrippa büyüyle bilimin henüz ayrılmadığı bir çağın tanığıydı. Bugün ölen Rudolf Carnap ise tek bir soru bıraktı: Bir cümlenin anlamlı olduğunu nasıl bileceğiz? Yapay zekâ çağında bu soru yeniden soruluyor.
Rudolf Carnap, Allan Bloom, Humberto Maturana
Bugün doğan Mary Midgley, insanın makineye ve gene indirgenmesine ömrünü adadı. Bugün ölen Montaigne felsefeyi sistem kurmaktan kurtarıp kendini sınamaya dönüştürdü; bugün ölen Feuerbach, Tanrı'nın insanın yansıması olduğunu söyledi; bugün ölen Samuel Alexander, bilincin maddeden 'belirdiğini' savundu. Dördü de aynı soruya bakıyor: İnsan sınırını nereye çizer?
Mary Midgley, Michel de Montaigne, Ludwig Feuerbach, Samuel Alexander
Onu Vatan Yahut Silistre'nin yazarı olarak anlatmak kolay; "vatan şairi" demek daha da kolay. Ama Namık Kemal'in asıl önemi, hürriyet, vatan, meşveret ve anayasa kavramlarını Osmanlı-İslam siyasal düşüncesinin içinden yeniden kurmaya çalışmış olması. Türkiye'de modern siyasetin dilini o kurdu.
Namık Kemal
Bugün doğan bir Cambridge filozofu, felsefi soruların çoğunun yanlış kurulduğunu düşündü. Bugün doğan bir Polonyalı yazar, insanın kendisinden radikal biçimde farklı bir zekâyı anlayıp anlayamayacağını sordu. Ve bugün dört çocuk, on yedi bin yıllık bir mağara resmine tesadüfen girdi. Üçü aynı yerde buluşuyor.
Stanisław Lem, John Wisdom
