.jpg?width=500 "Kant")
FELSEFE HABERLERİÇağdaş filozoflar · fikirler · kitaplar
Etiket
68 haber
Foucault'nun 1966'da yazıp yayımlamadığı 'Felsefi Beyan' Türkçede; Frédéric Gros utancı devrimci bir duygu olarak okuyor; Harun Tepe 'İnsan haklarını kim öldürdü?' diye soruyor; George Makari zenofobinin tarihini, Geneviève Fraisse feminizm ile felsefenin ilişkisini yazıyor; Mustafa Günay felsefi antropolojiyi, Douglas Kutach nedenselliği ele alıyor. Sonbaharın yedi kitabı.
İoanna Kuçuradi
Tarihte bazı günler filozofların doğum ve ölüm tarihleriyle öne çıkar; bazı günler ise felsefenin kendisinin dönüşümünü hatırlatır. 30 Eylül ve 1 Ekim, epistemoloji, mistisizm, hermeneutik ve siyaset felsefesi açısından dikkat çekici isimleri aynı takvimde buluşturuyor: Condillac'ın heykeli, Mevlânâ'nın doğumu, Claudia Card'ın kötülük kuramı, Dilthey'in 'anlama'sı, Alvin Goldman'ın dışsalcılığı ve Mészáros'un sermaye eleştirisi.
Wilhelm Dilthey
Seksen altı yaşındaki MIT filozofu Robert Stalnaker'ın konuşmayı 'bağlam kümesini daraltma' olarak modelleyen kuramı, 2026'da beklenmedik bir yerde yeniden merkeze oturdu: Büyük dil modellerinin pragmatik yeterliğini ölçen EACL 2026 ve CoNLL 2026 çalışmaları ile ağustosta yayımlanan 'pragmatik saldırı yüzeyi' makalesi, Stalnaker'ın ortak zemin ve pragmatik önvarsayım kavramlarını doğrudan ödünç alıyor. Bir dil modeli ortak zemini takip edebilir mi, yoksa yalnızca taklit mi eder?
David Chalmers, Robert Stalnaker
Doğu Asya bugün Konfüçyüs'ün geleneksel doğum gününü (MÖ 551) kutluyor; Tayvan'da Öğretmenler Günü. Aynı gün 1941'de, olası dünyaların gerçek olduğunu savunan David Lewis, 1935'te şüphecilik üzerine yazan Barry Stroud doğdu. Herman Melville 1891'de, Louis Pasteur 1895'te bugün öldü.
Ölümünün yüz ikinci yılında F. H. Bradley: Merton College'da elli dört yıl boyunca neredeyse hiç ders vermeden yazan münzevi; ilişkilerin gerçekdışılığı argümanı, Mutlak deneyim öğretisi, Mill'e saldırısı ve Russell ile Moore'un tam da ona karşı çıkarak kurduğu analitik felsefe. T. S. Eliot'ın tezinden Michael Oakeshott'a uzanan bir etki.
F. H. Bradley
Ölümünün otuz ikinci yılında Karl Popper'ı yeniden okumak: Yanlışlanabilirlik neden hâlâ bilimin en iyi tanımı; 'açık toplum' neden hâlâ liberal demokrasinin en iyi savunusu; ve Popper'ın Platon, Hegel, Marx okuması neden hâlâ tartışmalı. Yapay zekâ çağında bir eleştirel akılcının mirası.
Ludwig Wittgenstein, Platon, Karl Popper
.jpg?width=1600)
OpenAI'ın on bin ajanı 88 saatte Navier–Stokes denklemlerinde tekillik bulduğunu açıkladı; ispat Lean'de doğrulandı. Ama Navier–Stokes vakası matematik tarihinden çok daha büyük bir soruyu önümüze getiriyor: Bir makine bir matematiksel doğrulamayı gerçekleştirebiliyorsa, matematiksel düşünceyi de gerçekleştirmiş olur mu? Turing'den Searle'e, Gödel'den Wittgenstein'a, Platon'dan Tao'ya bir dosya.
David Chalmers, Ludwig Wittgenstein, Platon, Daniel C. Dennett
OpenAI'ın açıklamasından on iki saat önce, NYU'dan Tristan Buckmaster ile Anthropic'ten Levent Alpöge kendi sonuçlarını duyurdu; iki taraf da Madrid'den iki matematikçinin — Diego Córdoba ve öğrencisi Luis Martínez-Zoroa — bilgisayarsız geliştirdiği yönteme dayanıyordu. Buckmaster 'Martínez-Zoroa Fields Madalyası'nı hak ediyor' dedi; Fefferman 'kahramanlar onlar' dedi. Bir keşfin sahipliği üzerine bilim sosyolojisi dersi.
Bugün üç toplantı aynı anda: Eleştirel Siyasal Epistemoloji (propaganda, epistemik şiddet, 'aracılı cehalet'), Bristol'da Ruyu Hung'la Doğu Asya pedagojisi ve 'ben-sizlik', Malta'da bedenin yaşantılanması üzerine disiplinlerarası kolokyumun kapanışı. Sonbaharın diğer toplantıları için önceki üç seçkimize bağlantılar; tekrar yok.
