Akademi

Navier–Stokes'u kim çözdü? Córdoba, Martínez-Zoroa, Buckmaster, Alpöge ve on bin ajan

OpenAI'ın açıklamasından on iki saat önce, NYU'dan Tristan Buckmaster ile Anthropic'ten Levent Alpöge kendi sonuçlarını duyurdu; iki taraf da Madrid'den iki matematikçinin — Diego Córdoba ve öğrencisi Luis Martínez-Zoroa — bilgisayarsız geliştirdiği yönteme dayanıyordu. Buckmaster 'Martínez-Zoroa Fields Madalyası'nı hak ediyor' dedi; Fefferman 'kahramanlar onlar' dedi. Bir keşfin sahipliği üzerine bilim sosyolojisi dersi.

Ahmet Arslan ve Türkiye'de Felsefenin Popülerleşmesi Üzerine

Sitemizde daha önce portresini yayımladığımız Arslan'ı bu kez tek bir soru üzerinden ele alıyoruz: Felsefe, akademinin dışında nasıl yapılır? Felsefeye Giriş'in kuşaklar boyunca ders kitabı olması, 'çok akademik' ile 'çok popüler' arasındaki üçüncü yol, felsefe ile bilimi ayırma ısrarı ve 'İslam felsefesi var mıdır?' sorusunun kimlik meselesine dönüşmeden nasıl sorulacağı.

Ahmet Arslan

Fields Madalyası 2026: Deng, Pardon, Tsimerman ve Wang — yapay zekâ çağında 'matematiğin Nobel'i kime verilir?

Temmuzda Philadelphia'da düzenlenen Uluslararası Matematikçiler Kongresi'nde dört madalya: Yu Deng (kinetik denklemler), John Pardon (simplektik geometri), Jacob Tsimerman (aritmetik geometri) ve doksan yılda üçüncü kadın Hong Wang (Kakeya sanısı). İki ay sonra on bin yapay ajan Navier–Stokes'u 'çözdü' — ve Buckmaster, 'Martínez-Zoroa Fields'ı hak ediyor' dedi. Ödül, hesaplayana mı, fikri bulana mı verilecek?

16 Eylül 2026 itibarıyla yaklaşan önemli felsefe konferansları

Bugün üç toplantı aynı anda: Eleştirel Siyasal Epistemoloji (propaganda, epistemik şiddet, 'aracılı cehalet'), Bristol'da Ruyu Hung'la Doğu Asya pedagojisi ve 'ben-sizlik', Malta'da bedenin yaşantılanması üzerine disiplinlerarası kolokyumun kapanışı. Sonbaharın diğer toplantıları için önceki üç seçkimize bağlantılar; tekrar yok.

Nusret Hızır: Aklın Sükûnetle Savunulduğu Bir Hayat

Reichenbach'ın asistanı, bilim felsefecisi, mantıkçı, çevirmen ve 147'liklerden biri. Büyük kitaplar bırakmadı; dergilerde yazdı, kavramları temizledi, öğrencilerine düşünmeyi öğretti. Hızır'ın asıl mirası kitaplarından büyük: Türkiye'de bilim felsefesini bir entelektüel kültür hâline getirme çabası — ve 'önce kavramı temizle, sonra tartış' ilkesi.

Nusret Hızır

Türkiye'deki Felsefe Dergileri: Güncel Makale Gönderim Durumu

Bu haftaki üçüncü ve son dergi notu; yalnızca yeni bilgiler: Anadolu Felsefe Dergisi güz sayısını yayımladı ve gönderime açık; FLSF'nin yapay zekâ yarışması kapandı, Mayıs 2027 sayısı için kabul 15 Kasım'da başlıyor; SineFilozofi'nin 2027 genel kabulü 16 Ağustos'ta sona erdi. Felsefe Arkivi, Felsefe Dünyası ve ViraVerita için önceki notlarımıza bakınız.

Yaklaşan Felsefe Konferansları

Bu haftanın yeni girdileri: Miranda Fricker'ın Columbia'daki Dewey Konferansları, Kopenhag'da 'eleştirel yapay zekâ güvenliği' atölyesi, Moskova'da Biçimsel Felsefe 2026, Northern Illinois'de Karen Bennett'li lisansüstü konferansı ve Priştine'nin açıklanan konuşmacıları. Önceki günlerde ele aldığımız toplantılar bağlantıyla verildi; tekrar yok.

Miranda Fricker

Türkiye'deki Felsefe Dergileri — Makale Çağrıları ve Gönderim Durumu

Dünkü listenin devamı ve bir düzeltme notu: Türkiye'deki felsefe dergilerinin çoğu 'özel sayı çağrısı' değil 'sürekli makale kabulü' sistemiyle çalışıyor; internette dolaşan eski çağrıları 'aktif' sanmak kolay. Felsefe Dünyası'nın temmuz sayısı, Eskiyeni'nin te'vil özel sayısı, SineFilozofi'nin ekim takvimi ve ViraVerita'nın bu hafta kapanan çocukluk dosyası.

2026 sonbaharında felsefe dünyasında öne çıkan toplantılar

Vilnius'ta sıradan dil felsefesinin mirası, Salamanca'da mart ayında kaybettiğimiz Susan Haack'in felsefesi, Sapporo'da yapay zekâ felsefesinin beşinci buluşması, Santa Maria'da fenomenoloji ile eleştiri. Ekim ayının dört kıtaya yayılan programı — ve teyit edemediklerimiz.

Ludwig Wittgenstein