.jpg?width=500 "Kant")
.jpg?width=500 "Simone de Beauvoir")
.jpg?width=500 "Hannah Arendt")
FELSEFE HABERLERİÇağdaş filozoflar · fikirler · kitaplar
Filozof
Filozof, matematikçi ve mantıkçı (1646-1716)
Hannover Sarayı · Berlin Bilimler Akademisi (kurucu başkan) · Almanya · d. 1 Temmuz 1646, Leipzig — 14 Kasım 1716
Diferansiyel ve integral hesabı Newton'dan bağımsız geliştirdi. Asıl felsefi projesi, düşüncenin sembolik bir hesaplama sistemine çevrilebileceği fikriydi — modern mantığın ve bilgisayarın uzak atası.
Leipzig'de doğdu, Hannover'de öldü. Felsefe, matematik, mantık, hukuk, tarih, fizik ve din felsefesiyle uğraştı; diferansiyel ve integral hesabın gelişiminde Newton'dan bağımsız olarak belirleyici rol oynadı — bugün kullanılan gösterim büyük ölçüde onunkidir. İkili sayı sistemi üzerine çalıştı, mekanik hesap makinesi tasarladı, Berlin Bilimler Akademisi'nin kurucu başkanı oldu.
Gençlik eseri De Arte Combinatoria, düşüncenin temel kavramların bileşimlerinden oluştuğu ve bu kavramlara semboller atanarak hesaplanabilir kılınabileceği fikrini içeriyordu. Bu programı iki araçla tasarladı: evrensel karakteristik (kavramların dili) ve calculus ratiocinator (akıl yürütme hesabı). Hedefi, anlaşmazlıkların tartışılarak değil hesaplanarak çözülmesiydi.
Monad kuramı, uzamın sonsuza kadar bölünebilir olması nedeniyle maddenin gerçek bir birlik taşıyamayacağı gözleminden doğar: Gerçekliğin temelinde uzamı olmayan, bölünemez ve etkin basit tözler bulunmalıdır. Her monad evrenin tamamını kendi perspektifinden temsil eder.
Yeter neden ilkesi — hiçbir şeyin, neden başka türlü değil de böyle olduğunun bir nedeni olmaksızın var olmadığı — hem bilimin hem metafiziğin temel ilkelerinden biri olmayı sürdürüyor.
.jpg%3Fwidth%3D1600&w=3840&q=75)
Leibniz'i monadlar ve mümkün dünyaların en iyisiyle anlatmak, felsefe tarihinin en şaşırtıcı zekâlarından birini bir karikatüre indirger. Asıl hayali daha büyüktü: Anlaşmazlıklar tartışılarak değil, hesaplanarak çözülsün. Bugün o hayalin içinde yaşıyoruz.
Gottfried Wilhelm Leibniz
.jpg?width=600)